1609-1620 (Print)
Volume 9, Issue 5 (2021)
-
РОЛЬ ИННОВАЦИОННЫХ КЛАСТЕРОВ В РАЗВИТИИ ПРОМЫШЛЕННЫХ ПРЕДПРИЯТИЙ
Authors: Эсмира Мамедова, Гюльчин Мамедова
DOI: https://doi.org/10.36962/pahtei0905202104
Year: 2021 Pages: 4-9
Show abstract
Abstract: РЕЗЮМЕ Статья состоит из аннотации, введения, вывода и списка использованной литературы. Это исследование посвящено кластеризации деятельности в промышленных предприятиях. Он преследует две основные цели: теоретическую и практическую. Теоретическая работа. Целью данного исследования является изучение развития концепции кластеризации в литературе и результатов деятельности предприятий, продемонстрировать его эффект. Сбор и анализ научных знаний в этой области и были изучены примеры применения. Кроме того, важно научиться взаимодействовать с кластерами, выявить его влияние на их производительность. Практическая работа.Основной целью является исследования роли кластера в Азербайджане. Академический интерес к инновационным кластерам и сетям породил в последние годы огромный поток работ. Помимо определения понятий кластеров и инновационных кластеров или сетей, основная тема в литературе связана с анализом логики, лежащей в основе возникновение, структурирование и развитие инновационной деятельности в различных географических регионах. Но, несмотря на большой объем прилагаемых усилий, среди ученых нет единого мнения по различным концептуальным и аналитическим ключевым вопросам, особенно в отношении пространственных / географических границ инновационного кластера, а также характера и интенсивности взаимодействия участников, которые его характеризуют. Вся картина также размыта, поскольку стойкая «дисциплинарная сегрегация» не позволяет интегрировать наиболее ценные и сходные идеи, которые можно было бы извлечь из различных, но дополняющих друг друга точек зрения социальных наук. Статья предлагает критический обзор наиболее заметных частей литературы и предлагает различные возможные пути для лучшего аналитического обоснования кластеризации и сетевых явлений в инновационных или творческих областях.
Keywords: инновационный кластер, степень инновационности кластера, инновационная система, особенности инновационного кластера, регион, стимулирование
-
TRANZİSTOR TEZLİK ÇEVİRİCİNİN XARAKTERİSTİKALARININ İŞLƏNMƏSİ
Authors: Gülşən Kərimzadə, Azər Baxşəliyev
DOI: https://doi.org/10.36962/pahtei0905202110
Year: 2021 Pages: 10-16
Show abstract
Abstract: Yarımkeçirici cevirici texnika tranzistorlar əsasında yeni texnikanın işlənilməsi və istehsalında istifadə olunur. Hal hazırda tezliyi 1-16 kHs. və gücü 160 kVt-a qədər olan universal tranzistor çeviricilərin seriyalı istehsalı öyrənilmişdir, böyük güclü genehatorların işlənilməsi aparılır. Yüksək FİƏ, kiçik qabaritlər, ani qoşulma və açılma imkanlarına görə maşın tezlik çeviriciləri yarımkeçirici çeviricilərlə əvəzlənmişlər. Ənənəvi olaraq, 10 kHs. qədər tezliklərdə tiristor tezlik çeviriciləri, 10 kHs-dən çox tezliklərdə isə -tranzistor çeviriciləri istifadə edilir. Lakin tranzistor qida mənbələri 10 kHs. qədər tezliklərdə geniş istifadə olurlar. Təqdim edilən məqalədə tranzistor çeviricilərin texniki xarakteristikaları və xüsusiyyətləri, çeviricilərin yüklə uzlaşma müxtəlif sxemləri göstərilmişdir, yükün hesablama nümunələri və istilik hesablamaların nəticələri.
Keywords: tranzistor tezlik çevirici, qida mənbəyi, yük, sxem, intiqal, elektrik enerji mənbələri, ilarəetmə sistemi
-
ИЗУЧЕНИЕ РЕАКЦИИ ИЗОМЕРИЗАЦИИ БУТЕНА-1 В БУТЕНЫ-2 НА БИНАРНЫХ МЕДЬ СОДЕРЖАЩИХ КАТАЛИЗАТОРАХ.
Authors: Салима Мамедова
DOI: https://doi.org/10.36962/pahtei0905202117
Year: 2021 Pages: 17
Show abstract
Abstract: С целью оценки кислотно-основных свойств поверхности бинарных медь содержащих катализаторов изучены их активности в реакции изомеризации бутена-1 в бутен-2. Реакцию изомеризации бутена-1 в цис и транс бутены-2 проводили на проточной установке с трубчатым реактором в интервале температур 100-400°С. Установлено, что скорость изомеризация бутена-1 на медь содержащих катализаторах зависит как от температуры реакции дегидрирования, так и от природы второго металла в составе бинарного катализатора. Так активность бинарных медь содержащих катализаторов в реакции изомеризации бутена-1 в бутены-2 располагается в следующий ряд: Cr-Cu-O > Zn-Cu-O > Ce-Cu-O. Показано, что при низких температурах увеличение содержания второго оксида в составе бинарного медь содержащего катализатора приводит к снижению скорости реакции изомеризации бутена1 в транс и цис бутены-2. Однако при высоких температурах для каталитической системы Zn-Cu-O с увеличением содержания цинка скорость изомеризации бутена-1 проходит через максимум, в то время как для каталитической системы Ce-Cu-O скорость изомеризации бутена-1 проходит через минимум. Установлено, что отношение транс-бутена-2 к цис-бутену-2 зависит от типа каталитической системы. Так отношение транс-бутена-2 к цис-бутену-2 для каталитической системы Cr-Cu-О изменяется в пределах 0,31-0,48, для каталитической системы Zn-Cu-O изменяется в пределах от 0,33 до 0,72 и для каталитической системы Cе-Cu-О изменяется в пределах от 0,16 до 0,59.
Keywords: Изомеризация, бутен-1, бутены-2, бинарные катализаторы, оксид меди
-
ИЗУЧЕНИЕ ФАЦИАЛЬНОЙ ИЗМЕНЧИВОСТИ ОТЛОЖЕНИЙ НИЖНЕГО ОТДЕЛА ПРОДУКТИВНОЙ ТОЛЩИ ПЛОЩАДИ БАНКА ДАРВИНА
Authors: Лала Халилова
DOI: https://doi.org/10.36962/pahtei0905202127
Year: 2021 Pages: 27-36
Show abstract
Abstract: Установление фациальной природы пород-коллекторов имеет первостепенное значение при поисках неантиклинальных ловушек нефти и газа. Как известно, не со всеми песчаными телами могут быть связаны неантиклинальные ловушки, а именно, литологические ловушки нефти и газа. В связи с этим возникает необходимость в проведении детальных исследований условий образования песчаных тел в пределах изучаемой площади с тем, чтобы впоследствии выбрать среди них наиболее перспективные для поисков литологических ловушек и залежей нефти и газа. В данной статье приведены результаты применения методики каротажных фаций, которая позволила установить принадлежность отложений свит продуктивной толщи раннего плиоцена к определенным фациальным условиям и обстановкам осадконакопления. Нужно отметить, что примененная методика позволяет проводить качественную интерпретацию, визуально анализируя форму кривых гамма-каротажа (ГК) и кривых самопроизвольной поляризации (ПС).
Keywords: продуктивная толща (ПТ), неантиклинальные ловушки, обстановка осадконакопления, фациальные условия, качественные каротажные модели фаций
-
CONSTRUCTION OF ELECTRICAL CIRCUIT OF SOLAR TRACKING SYSTEM FOR SOLAR PANELS
Authors: Elnur Hasanov
DOI: https://doi.org/10.36962/pahtei0905202137
Year: 2021 Pages: 37-41
Show abstract
Abstract: This article examines solar energy, ways to increase efficiency in the production of solar energy, the solar tracking system and the importance of its construction, as well as the principles of building this system. An electric circuit based on the H-bridge scheme has been proposed for the automatic control of the solar tracking system. The working principle of the electric circuit based on the H-bridge circuit is explained. It has been shown that the efficiency of a solar tracking system depends on the performance of the element base, motor and software used in the system. A truth table has been compiled to ensure motor control and to write the appropriate controller program.
Keywords: Solar energy, solar panel, motor, H-bridge circuit
-
ANALYSİS OF FACTORS İNFLUENCİNG TO CONSUMER BEHAVİOR İN ONLİNE SHOPPİNG
Authors: Khatira Dovlatova
DOI: https://doi.org/10.36962/pahtei0905202142
Year: 2021 Pages: 42-51
Show abstract
Abstract: Internet has covered all sphere of life very fast and the world has begun to incur important changes since the beginning of the new millennium. The rapid development of the Internet and the fact that online interaction takes place in a virtual environment at any time of the day make online communication one of the basic communication tools. In this context, online platforms have turned into new markets for businesses. The simple method to contact individuals is presently getting more conceivable with the web. It has begun to provide consumers with the opportunity to shop at anytime and anywhere. Undoubtedly e-marketing is the most important usage sphere of the internet in the business world. Many important characteristics of the internet have played a main role in consumers' buying behavior for online stores. In this regard, defining the factors which influence the behavior of consumers in online shopping is a key element for businesses and marketers to guarantee efficiency.
Keywords: multi-criteria decision making, consumer behavior, factors affecting online shopping, fuzzy AHP, eigenvalue, eigenvector
-
NANO-ZNO KATALIZATORUNUN IŞTIRAKI ILƏ ETILENQLIKOLUN SADƏ VƏ MÜRƏKKƏB QEYRI-SIMMETRIK 2-NAFTIL-Α-NAFTILASETAT, 2-NAFTIL-OLEAT EFIRLƏRININ SINTEZI VƏ TƏDQIQI
Authors: Peçorin Kərimov, Olmas Ələsgərova, Lalə Əfəndiyeva, Səyyarə Əliyeva, Aysel Musayeva
DOI: https://doi.org/10.36962/pahtei0905202152
Year: 2021 Pages: 52-59
Show abstract
Abstract: Məqalədə nano-ZnO katalizatorunun iştirakı ilə 2-naftil monoetilenqlikol efiri və α-naftil-sirkə turşusu əsasında 1:1,2 mol nisbətində, 110oC temperaturda, 8 saat müddətində etilenqlikolun-2-naftil-α-naftilasetat efiri və 2-naftolun monoetilenqlikol və oleat turşusu əsasında 1:1,2 mol nisbətində, 110oC temperaturda, 8 saat müddətində etileqlikolun-2-naftil oleat efirlərinin sintezindən bəhs edilir. Göstərilmiş şəraitdə məqsədli məhsuların çıxımı müvafiq olaraq 75, 85% təşkil edir. Sintez edilmiş efirlərin fiziki-kimyəvi göstəriciləri analitik və spektral üsullarla təyin olunmuşdur. Efirlərin dizel yanacağında termooksidləşmə stabilliyi təyin olunmuş və müəyyən olunmuşdur ki, hidrogenlə təmizlənmiş dizel yanacağına efirləri aşqar kimi 0,004 % qatılıqda əlavə etdikdə çöküntünün miqdarı 100 ml yanacaqda 6,0 mq-dan 0,00-0,6 mq-a qədər azaldığından, onları dizel yanacağı üçün antioksidant kimi istifadə etmək olar.
Keywords: α-naftil-sirkə turşusu, naftol, nano-ZnO katalizatoru, mürəkkəb efir, oleat turşusu, dizel yanacağı
-
PREPARATION OF COMPOSITIONS OF OXYETHYLATED NONYLPHENOL WITH ALKYLIMIDAZOLES AND STUDY OF THEIR ACTION AGAINST SULFATE-REDUCING BACTERIA
Authors: Zaur Aghamaliyev, Vagif Abbasov, Chingiz Rasulov, Durna Aghamaliyeva
DOI: https://doi.org/10.36962/pahtei0905202160
Year: 2021 Pages: 60-65
Show abstract
Abstract: The article discusses the bactericidal effect of compositions of alkylimidazole and oxyethylated para-nonylphenol in various proportions obtained by the interaction of polyethylenepolyamine in a nitrogen medium with various concentrations against sulfate-reducing bacteria. Alkylimidazole was obtained on a pilot plant with a capacity of 500 kg/day, built at the research and production enterprise "Tural 110" in Sumgait. Alkylimidazole (AIM) is derived from the interaction of natural petroleum acid (NPA) with polyethylene polyamine (PEPA). The effect of ONP and AIM compositions prepared in mass ratios of 95:5; 90:10 and 50:50 on the incubation period of SRB for 15 days was studied as follows. Reagent-free and reagent media were used for comparison. 1 ml of the bacterial medium was diluted with sterile water and simultaneously transplanted into a Posgate B nutrient medium in 10 ml test tubes in a 1:9 ratio and kept in a thermostat at 30-35°C for 15 days to determine the number of bacteria growing in the medium. As a result, the number of bacteria in the non-inhibitory medium taken under microscopic control was n=108 the number of cells/ml and in the inhibitory medium at a concentration of 50 mg/l in all three samples (AIM:ONP = 5:95; 10:90 and 50:50 in mass ratios) the number was defined as n=101 cells/ml and at a concentration of 250 mg/l AIM:ONP = 10:90 and AIM:ONP = 50:50, the mass ratios fell from 108 to 0, which completely stopped the life of bacteria.
Keywords: natural petroleum acid, polyethylene polyamine, alkylimidazole, oxyethylated nonylphenol, composition, sulfate-reducing bacteria, bactericidal inhibitor
